Zorg & ICT: trends, ontwikkelingen én uitdagingen

De zorgsector is in transitie. Dat brengt nieuwe uitdagingen met zich mee. Daarnaast speelt ICT een steeds belangrijkere rol in de Nederlandse zorgsector. In dit interview deelt onze collega Chris Munten de (ICT) trends, ontwikkelingen en uitdagingen in de zorg met je.

1. Welke uitdagingen heeft de zorgsector op dit moment?

“De zorg heeft een bijzonder zwaar jaar gehad door corona. En nog steeds is het zwaar voor zorgmedewerkers. Daarnaast neemt de vraag naar zorg toe. De zorgbehoefte wordt groter mede door de vergrijzing. Mensen blijven langer thuis wonen. De intramurale zorg verschuift meer naar extramurale zorg. Daarnaast verandert de vraag van zorgbehoevenden. Tegenwoordig wordt er bijvoorbeeld gebruikgemaakt van Microsoft Teams om met de (klein)kinderen over de hele wereld te praten. Deze veranderingen vragen ook om extra investeringen in ICT-voorzieningen. De budgetten in de zorg komen door al deze uitdagingen nog meer onder de druk te staan.”

2. Welke ICT-uitdagingen kent de zorgsector?

“Er zijn veel applicaties in de markt, die pretenderen het werk van de zorgmedewerkers lichter te maken. Veel zorginstellingen hebben dan ook een versnipperd ICT-landschap. Medewerkers hebben moeite met het bijhouden en toepassen van de nieuwste ontwikkelingen. Het integreren van applicaties heeft daarom veel aandacht. Daarnaast is het afgelopen jaar de inzet van ICT in de zorg door de coronacrisis flink toegenomen. Denk aan de inzet van Microsoft Teams en e-Health. Veel zorgorganisaties kiezen er dan ook bewust voor om het ICT-landschap te vereenvoudigen en bewust te investeren in nieuwe technologie. Daarnaast was én is de druk nog steeds enorm op zorgmedewerkers. Met de inzet (van nieuwe) ICT-oplossingen is het belangrijk om hier rekening mee te houden en te kiezen voor een gefaseerde aanpak. Het is goed om te blijven kijken op welke vlakken je zorgmedewerkers kunt ondersteunen om deze nieuwe technologie op de juiste manier te gebruiken. Een slimme inrichting en een goede training van medewerkers kan voor een tijdwinst van 20 minuten per dag zorgen. Dat lijkt klein, maar heeft in totaliteit een grote impact op jaarbasis. Het zorgt direct voor extra tijd voor de zorg.”

3. Welke ICT-behoefte heeft de zorg op dit moment?

“Ruim 80% van de medewerkers in de zorg (niet in de ziekenhuizen) heeft geen vaste werkplek. Ze werken bij cliënten aan huis, vanuit huis of op meerdere locaties. Daarnaast werken ze ook op meerdere systemen. Ter plekke bij de cliënt wil je als zorgprofessional direct relevante informatie beschikbaar hebben en deze kunnen delen en verwerken om de juiste zorg te verlenen. De plaats waar je je als zorgverlener bevindt, moet geen belemmering zijn om op een veilige manier bij de juiste informatie te komen. Het mooiste is één persoonlijke werkomgeving met daarin de applicaties die voor de zorgverlener relevant zijn. Denk hierbij aan b.v. het werkrooster, patiënteninfo en andere relevante info. Vanuit de zorg is er steeds meer de behoefte aan een gestandaardiseerde persoonlijke en veilige werkomgeving voor de zorgverlener. ICT-oplossingen kunnen hierop het antwoord geven, zonder de menselijke kant van de zorg uit het oog te verliezen. Sterker nog, door een up-to-date, veilige en persoonlijke werkplek kan de menselijke kant van de zorg juist verbeterd worden. Zorgmedewerkers worden met minder administratieve werkzaamheden belast door een slimme inzet van ICT. Hierdoor kan er meer tijd aan de zorg worden besteed.”

4. Waarom is veilig en overal kunnen werken zo belangrijk voor de zorg?

“Belangrijk is dat het een veilige werkplek is. Medewerkers werken tegenwoordig altijd en overal. Patiëntgegevens en (privacygevoelige) data mogen hierbij niet in gevaar komen. Standaard biedt Windows 10 en Microsoft 365 uitgebreide security ondersteuning. Belangrijk is ook dat de werkomgeving flexibel en toekomstbestendig is. Bij groei of krimp van de organisatie moeten de werkplekken geen belemmering zijn. Daarnaast is het prettig als je de werkplek kunt uitbreiden nieuwe mogelijkheden, zoals business intelligence en Microsoft Viva. Zo’n omgeving moet wel gebruikersvriendelijk zijn. Het verminderen van de administratie en meer tijd voor de zorg moet een direct gevolg zijn.”

5. Wat betekent dit voor informatiebeveiliging?

Steeds meer administratieve handelingen en het verlenen van zorg op afstand betekent ook meer gebruik van internet/cloud en dus meer kans op een hack of datalek. Een zorgorganisatie heeft nu eenmaal veel privacygevoelige data die interessant is voor hackers. Het is dan ook niet gek dat ruim tweederde van de zorgorganisaties komend jaar een cyberaanval verwacht. Het structureel verbeteren van de cyberweerbaarheid is dan ook een must voor iedere zorgorganisatie.”

6. Hoe help je zorgorganisaties op het gebied van security?

“Als we kijken naar wet- en regelgeving, dan is inzicht in security maatregelen en processen van belang. Dit raakt ook direct de menselijke kant van beveiliging. We zien namelijk dat ruim 70% van de beveiliging juist die kant raakt en slechts 30% de techniek. Het is dus van groot belang dat medewerkers zich bewust zijn van beveiligingsrisico’s. Uiteraard kunnen we je organisatie hiermee helpen. Enerzijds door de inzet van technologie die met je meedenkt of je ergens bewust van maakt en anderzijds door het verzorgen van security awareness sessies en trainingen. Belangrijk is wel dat je een balans zoekt tussen adequate security en een werkbare situatie.

Stel: een medewerker moet in password instellen, je kan dan met technologie afdwingen hoe complex dit wachtwoord moet zijn.

Ander voorbeeld: Een zorgmedewerker wil een mail versturen met vertrouwelijke informatie (BSN nummer of behandelplan ), de technologie kan ervoor zorgen dat de medewerker proactief gewaarschuwd word deze mail niet te versturen en kan gewezen worden op de policy van de organisatie. Samen kijken hoe we je organisatie en medewerkers kunnen helpen om prettig, slim én (samen) te werken.”

7. Is iedere zorgverlener hetzelfde?

“Nee, een wijkverpleegkundige heeft andere ICT-behoeften dan een huisarts of fysiotherapeut. De functionaliteiten van de werkplek worden opgebouwd op basis van de werkscenario’s en persona’s.
Digitale transformatie vraagt om een goed verandermanagement- en adoptieplan. Het gaat om de menselijk kant van de transformatie. Waar eerder vooral aandacht werd besteed aan de technische implementatie van een oplossing, zien we tegenwoordig dat de focus ligt op adoptie. Met een verandermanagement en adoptie helpen we zorginstellingen om hun doelen rondom digitale transformatie te bereiken. We stellen de zorgverlener centraal en bekijken wat hij/zij echt nodig heeft om iedere dag prettig, veilig en efficiënt te werken.”

8. Waarom zijn adoptie en verandermanagement zo belangrijk?

Adoptie en verandermanagement zijn een belangrijke voorwaarde voor succes. Als medewerkers niet betrokken worden bij veranderingen en innovatie, dan kan er weerstand ontstaan. Bewustwording, betrokkenheid en beleving zijn de belangrijkste factoren die adoptie van technologie beïnvloeden. Deze 3 factoren komen niet vanzelf. Daarvoor moet bij mensen het besef leven dat een innovatie iets gaat toevoegen, en wat die toevoeging is. Wat zijn de voordelen? Waarom gaan we de nieuwe werkplek gebruiken? Waarom maakt mijn nieuwe werkplek het werk beter, leuker, efficiënter? En wat wil het management ermee bereiken in de organisatie? Ons advies is dan ook om zorgmedewerkers vanaf het begin bij de implementatie te betrekken, zodat zij niet het gevoel krijgen dat hen iets wordt opgedrongen.”

9. Hoeveel tijd vraagt een adoptietraject?

“De snelheid hangt af van de adoptiegraad van de organisatie. Hoe bereidt zijn de medewerkers om te veranderen? Hoe digivaardig zijn de medewerkers? Adoptiegraad belangrijk om ook je adoptie verder vorm te geven. Alles moet in 1 keer goed zijn, anders verlies je de medewerkers. Een goede voorbereiding mag dan ook niet ontbreken.”

10. Waarmee heb je (samen met onze collega’s) zorgorganisaties het afgelopen jaar geholpen?

“Advantive heeft het afgelopen jaar meerdere organisaties geholpen met de uitrol van de moderne zorgwerkplek. Medewerkerss staan daarbij steeds centraal. Samen met zorgorganisaties realiseren we een  persoonlijke, moderne én veilige zorgwerkplek op basis van Microsoft 365 en Windows 10. Tijdens de uitrol besteden we veel aandacht aan adoptie en verandermanagement. Samen zorgen we er voor dat de medewerkers op de juiste manier gebruikmaken van alle (nieuwe) mogelijkheden van de werkplek.”

11. Welke kansen zie je voor zorgorganisaties?

“Het afgelopen jaar hebben veel organisaties mooie stappen gemaakt op het gebied van digitalisering. De druk op de zorg is én blijft groot. Door een slimme inzet van ICT ontstaat er meer ruimte voor innovatie en voor het verwezenlijken van de strategische plannen. Met behulp van business intelligence krijgen zorgorganisaties meer inzicht in de zorgprocessen. Dit helpt bijvoorbeeld om de zorgprocessen nog effectiever in te richten. Het realiseren van een persoonlijke en moderne werkplek verlicht de administratieve werkdruk. Dit draagt enerzijds bij aan het werkgeluk van medewerkers. Anderzijds helpt het zorgorganisaties om betere zorg tegen lagere kosten te bieden.”

12. Heb je tips voor zorgorganisaties?

“Maak eens een afspraak voor een inspiratiesessie en deel je (ICT-)uitdagingen met ons. We helpen jouw organisatie graag nog verder vooruit. Tijdens deze sessies staan jouw uitdagingen/vragen centraal. Ook laten we je kennismaken met de mogelijkheden van een persoonlijke en moderne zorgwerkplek. We laten concreet zien hoe we jouw organisatie en medewerkers kunnen ondersteunen om de gewenste veranderingen te realiseren. Mogen we je inspireren?”

Wat doen we nog meer?

Modern datacenter

Modern datacenter

Een modern datacenter in Microsoft Azure biedt je maximale flexibiliteit, schaalbaarheid en veiligheid.

Oplossingen

onze oplossingen

Maak kennis met de innovatiekracht en toegevoegde waarde van de Microsoft cloud voor jouw organisatie.

Moderne werkplek

Online vergaderen met Microsoft Teams

De moderne werkplek faciliteert prettig en veilig (samen)werken vanuit huis, op kantoor en onderweg.